kratak pregled hist perz kjnizevNaslov: Kratak pregled historije perzijske književnosti
Autor: Mohammad Ja'far Yahaqqi
Prijevod s perzijskog: Ahmed Zildžić i Munir Drkić
ISBN: 978-9958-274-367
Izdavač: Dobra knjiga d.o.o Sarajevo
Suizdavač: Naučnoistraživački Institut "Ibn Sina" Sarajevo
Godina izdanja: 2018.

Opis:

RIJEČ UREDNIKA
Perzijska književna tradicija, a pogotovo njeno klasično razdoblje, decenijama su predmet zanimanja naučnih i književnih krugova u Bosni i Hercegovini i regiji. Tom zanimanju u znatnoj mjeri pridonosi i činjenica da obimom mala, ali sadržinom znamenita bošnjačka knjižena baština na perzijskom jeziku predstavlja vrijedan i značajan dio kulturnog naslijeđa naše zemlje.
Zanimanje za perzijsku književnost u regionalnim je akademskim okvirima potaklo knjiženohistorijska istraživanja u navedenoj oblasti. U drugoj polovini XX stoljeća objavljene su dvije studije takve vrste: Pregled historije perzijske književnosti (1979) Fehima Bajraktarevića i Historija perzijske književnosti (1997 ) Bećira Džake. Početkom prve dekade XXI stoljeća navedenim je studijama pridodat i prijevod Istorije perzijske književnosti (2004) iranskog istraživača Ahmeda Tamimdarija.
Prevodilačkim pregnućem Ahmeda Zildžića i Munira Drkića, spomenutim izvorima priključuje se i prijevod knjige pod naslovom Kratak pregled historije perzijske književnosti, iz pera Mohammada Ja'fara Yahaqqija. Autor ove knjige ugledni historičar perzijske književnosti, istraživač novije generacije; redovni profesor na Univerzitetu u Mešhedu, gdje ujedno vodi etabliranu naučnoistraživačku Fondaciju Firdusi.
Kako i njen naslov nagovještava, ova knjiga predstavlja iznimno sažet pregled razvoja perzijske književnosti, od prvih tragova književnog stvaralaštva Perzijanaca u prijeislamskom periodu pa sve do savremene književnosti Irana. U njoj su predstavljeni ključni tokovi razvoja perzijske književnosti, utemeljeni u različitim historijskim razdobljima, književnim žanrovima, te proznim i poetskim stilskim usmjerenjima. Osim navedenog, u knjizi su izložene i kratke biografije najznačajnijih autora perzijske književnosti, pobrojana i njihova djela i objašnjenje najznačajnije osobenosti njihovog književnog stvaralaštva.
S obrzirom na prostornu ograničenost teksta, u kome je predočena najkonciznija moguća slika jednog tako širokog fenomena kakva je historija perzijske književnosti, autor se svjesno odrekao pretenzija na izvorni naučnoistraživački karakter svoje knjige. Stoga je odustao i od korištenja uobičajene naučne aprature, priredivši tekst prvenstveno naučno-popularnog karaktera. Međutim, uzimajući u obzir nesporni akademski autoritet autora, te sljedstveno tome valjanost podataka i vrijednosnih sudova koje izlaže, tim postupkom ni na koji način nije umanjena edukativna vrijednost ove knjige: s jedne strane, ona je prigodno i vrijedno štivo za širu publiku, sve ljubitelje perzijske književnosti koji o toj bogatoj književnoj tradiciji žele saznati više; s duge strane, za studente perzijske književnosti ova knjiga predstavlja koristan izvor u kome je objedinjen veliki broj značajnih i vrijednih saznanja o predmetnoj oblasti.

SADRŽAJ

RIJEČ UREDNIKA 9
KRATKO UPOZNAVANJE S HISTORIJOM PERZIJSKE KNJIŽEVNOSTI 11
PERZIJSKI JEZIK I KNJIŽEVNOST U IRANU PRIJE POJAVE ISLAMA 14
JEZIK I KNJIŽEVNOST IRANA U PRIJELAZNOM PERIODU (Nakon pojave islama) 19
PERZIJSKI JEZIK I POEZIJA U SAMANIDSKOM PERIODU 29
PROZA U SAMANIDSKOM PERIODU 54
GAZNEVIDI I PERZIJSKI JEZIK I KNJIŽEVNOST 58
KLASIČNA PERZIJSKA PROZA OD GAZNEVIDSKOG PERIODA 65
ISFAHANSKA ŠKOLA 72
DIDAKTIČKA KNJIŽEVNOST 74
GNOSTIČKA KNJIŽEVNOST NA PERZIJSKOM JEZIKU 81
AZERBEJDŽANSKA ŠKOLA PERZIJSKE KNJIŽEVNOSTI 97
INDIJSKI GAZEL 100
PERIOD KNJIŽEVNE OBNOVE (BAZGAŠT) 104
KNJIŽEVNOST IZ PERIODA KONSTITUCIONALNE REVOLUCIJE U IRANU 107
SAVREMENA PERZIJSKA KNJIŽEVNOST 129
KNJIŽENOST ZA DJECU I MLADE 140
SAVREMENO KNJIŽEVNO STVARALAŠTVO ŽENA U IRANU 143