1._promocija_Namirove_knjigeمراسم معرفی ترجمه بوسنیایی کتاب سراج القلوب نوشته قطان غزنونی در موسسه علمی و پژوهشی ابن سینا به تاریخ چهارشنبه 13 آذرماه برگزار شد. در ابتدای مراسم، نرمین هوجیچ مجری برنامه با تشکر از حضور اساتید، دانشجویان و علاقه مندان به زبان و ادبیات فارسی گفت: کار تصحیح و ترجمه کتاب سراج القلوب توسط دکتر نامیر کاراحلیل اویچ، استاد زبان و ادبیات فارسی دانشکده فلسفه صورت گرفته است.

این کتاب پیش تر در تهران توسط مرکز نشر دانشگاهی توسط همین مولف چاپ شد و اکنون در زبان های فارسی- بوسنیایی با تصحیح، تعلیقات و ترجمه دکتر کاراحلیل اویچ توسط موسسه ابن سینا منتشر شده و امیدواریم انتشار این اثر نشانه ای خوبی از روابط فرهنگی و علمی دو کشور باشد.

پس از سخنان کوتاه مجری، دکتر یوسف محمد نژاد عالی زمینی، عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی گفت: سراج القلوب، تالیف ابو منصور سعید بن محمد قطان غزنوی، كتابي ديني - اساطيري است كه گویا در اواخر قرن ششم و اوایل قرن هفتم هجري به طريق سؤال و جواب در چهل و چهار باب تاليف و تدوين شده و داستان هايي از آفرينش، شرح حال فراعنه و پيامبران را در بر مي گيرد. فصل پايانی کتاب، مربوط به صفت «بلوقيا» است. چنان که مصحح در مقدمه ی کتاب بدان اشاره کرده است، این داستان با این تفصیل و کیفیت در هیچ یک از آثار ادب فارسی نیامده است.

وی افزود: این کتاب داراي نثري ساده و روان و در عین حال استوار است که نشانه های سبکی نثر مرسل را به آسانی می توان در آن تشخیص داد. لذا با وجود آن که این کتاب در دوره ای تألیف شده که غلبه ی بیش تر با نثر فنّی بوده است، این اثر دارای ویژگی های نثر دوره ی اول فارسی است. برخی از مهم ترین ویژگی سبکی کتاب سراج القلوب که به نثر دوره ی اول اختصاص دارد، شامل استفاده ی محدود از لغات و اصطلاحات عربی در متن، فقدان صنایع لفظی و معنوی، استفاده‌ی اندك از اشعار و امثال فارسی و عربی در مقایسه با متون متکلف، كوتاهی جملات، تكرار افعال و الفاظ در جملات و ایجاز و اختصار است.

در ادامه دکتر احمد زیلچیچ، پژوهشگر انستیتو شرق شناسی سارایوو گفت: وجود متعدد نسخه های خطی از این کتاب در کتابخانه های مهم جهان اسلام نشانگر رواج آن بین عامه از هند تا افغانستان، آسیای میانه، ترکیه و بوسنی بوده است. بوسنی در دوره عثمانی، یکی از مراکز فعال فرهنگی و تمدنی بوده و وجود کتاب هایی در زبان های عربی، ترکی، فارسی و بوسنیایی؛ تکثرگرایی دوره عثمانی را نشان می دهد. با وجود این که نویسنده کتاب چندان معروف نیست، ولی کتاب به شواهد وجود نسخه های متعدد از جمله یک نمونه از آن در کتابخانه غازی خسرو بیک، مورد استفاده عموم قرار داشت. دکتر نامیر کاراحلیل اویچ در بررسی زندگینامه مولف، آن را بر اساس تنها منبع موجود یعنی خود کتاب سراج القلوب تهیه کرده است.

وی در ادامه با تاکید بر برخی ویژگی های کتاب افزود: سراج القلوب بر اساس سبک تخیلی و شکل گفتگو نوشته شده است. از سوال های کتاب چنین استنباط می شود هدف از نگارش کتاب، تعلیم و در حوزه فقه و اخلاق و تاریخ بوده است. این شیوه سوال و پاسخ دو نقش داشته، یکی انتقال معارف و دوم آمادگی برای دفاع و گفتگو در باره معارف دینی. نویسندگان در دوره اسلامی و بویژه متکلمین متاثر از سبک نگارش کتاب ارغنون ارسطو بودند ولی سبک تعلیمی در سطح گسترده ای توسط نویسندگان استفاده می گردید. سراج القلوب، نخستین کتاب در زبان و ادبیات فارسی است که بر مبنای روش پاسخ و پرسش نوشته شده و بنابراین اهمیت کتاب از نظر سبک بیان و ضرورت برای نوشتن چنین کتابی قابل تامل است.

دکتر منیر درکیچ، استاد زبان و ادبیات فارسی دانشکده فلسفه سارایوو در سخنان خود با توجه به بخش های مختلف کتاب گفت: کتابی که اکنون در زبان بوسنیایی منتشر شده، شامل سه قسمت مقدمه تحقیقی، نسخه تصحیح شده فارسی و ترجمه کتاب به زبان بوسنیایی با پاورقی ها و تعلیقات است. محقق در ترجمه و نگارش پاورقی ها و تعلیقات، تلاش جدی و دقیق برای روشن ساختن ابهامات به کار برده است.

وی در ادامه افزود: ترجمه این کتاب در زبان بوسنیایی به شکل درست و دقیقی صورت گرفته است. دکتر کاراحلیل اویچ در کار ترجمه اثر گونه ای برخورد کرده که به نظر می آید خواننده با یک متن بوسنیایی اصیل روبرو است. روش کار مولف قطان غزنونی نیز نشانی از تبحر و آشنایی با موضوعات و مسایل زمان بوده و این مساله بر اصالت کتاب می افزاید. هر چند کتاب سراج القلوب جزو آثار فاخر زبان فارسی نیست ولی عناصر زیبایی شناسانه در تالیف آن به کار رفته است.

در ادامه مراسم، نرمین هوجیچ مجری میزگرد معرفی کتاب، بخش هایی از کتاب را قرائت کرد که مورد استقبال شرکت کنندگان قرار گرفت.

در پایان مراسم معرفی کتاب، دکتر نامیر کاراحلیل اویچ با تشکر از مرکز نشر دانشگاهی و مؤسسه علمی و پژوهشی ابن سینا و با ذکر مواردی، گفت: زبان فارسی در دوره گذشته در بیش تر سرزمین های اسلامی و از جمله بوسنی و هرزگوین مورد استفاده طبقات فرهیخته و بویژه ادیبان و شاعران بود. امیدوارم انتشار این اثر بتواند سهم خوبی در روابط فرهنگی و علمی ایران و بوسنی و هرزگوین ایفا کند.

2promocija_Namirove_knjige3naslovna-promocija_Namirove_knjige